Hoor de vrouwen zingen

Posted by

“Als de Moffen willen beletten
Dat de Tommies ons ontzetten
Ga je op transport
Reist per spoor: veilig, vlug, voordelig
Voor het lichaam wat nadelig… Au!”

“Horen jullie dat? De vrouwen zingen!” zegt componist Marius Flothuis tegen zijn medegevangenen wanneer hij op Dolle Dinsdag vanuit Kamp Vught op transport wordt gezet. “Als mensen onder deze omstandigheden nog kunnen zingen, dan leeft er een kracht in hen die sterker is dan het kwaad dat hen bedreigt”.

Hoor de vrouwen zingen is een muziektheaterdocumentaire over moed, humor en de kracht van muziek in tijd van oorlog, gebaseerd op de getuigenissen van Lotty Veffer, dagboekfragmenten van David Koker en cabaretteksten van Hetty Voûte en Gisela Söhnlein, alias ‘Pooh & Piglet’, die gevangen zaten in Kamp Vught.

Misleiding in tijd van oorlog: de propagandafilm over het doorgangsgetto Theresienstadt

Posted by

Het vestingstadje Theresienstadt in Tsjechoslowakije werd tussen 1941 en 1945 door de nazi’s gebruikt als concentratiekamp voor Joden uit verschillende Europese landen, waaronder 5000 joden uit Nederland. Een ellendig oord, waar 33.000 mensen omkwamen door honger, ziekte en uitputting en van waaruit 88.000 mensen werden afgevoerd naar de vernietigingskampen.

In de zomer van 1944 werd in Theresienstadt in opdracht van de SS een propagandafilm gedraaid, die een volkomen leugenachtig beeld schilderde van het kamp. Het was de bedoeling om de buitenwereld te overtuigen dat de Joden niet slecht werden behandeld en er in welvaart leefden. De bekende Duits-joodse regisseur en gevangene Kurt Gerron werd aangewezen om de film te maken.

Over deze beruchte nazi-propagandafilm bestonden jarenlang allerlei misvattingen. Historicus Karel Margry, dé expert van deze film, ontzenuwt vele mythes aan de hand van filmfragmenten en geeft ook toelichting bij beelden van een film die al in 1942 in het kamp werd gemaakt.

De lezing wordt gehouden in het kader van het concertdrama ‘Requiem van Theresienstadt’ op 19 juni a.s. in de Beurs van Berlage in Amsterdam, en van de film ‘Defiant Requiem’ op 20 juni in Koninklijk Theater Tuschinski, zie www.stemmenvanverzet.nl.

Ondergedoken Verhalen

Posted by

De verhalen over de oorlog zijn er niet alleen in films, boeken en theater.
Oorlog is onderdeel van wat wij een beschaving noemen. 
De verhalen, hoe vers of hoe oud ook, leven onder ons. Het zijn niet de verhalen die altijd van de daken worden geschreeuwd. Natuurlijk zien we de pijn en verdriet op het nieuws maar daar moet het vooral ook blijven. Uiteraard kennen we verhalen van vorige generaties maar het zijn geen dingen die makkelijk worden gedeeld. Je moet er voor open staan, je moet er zelf moeite in stoppen, je moet er zelf naar op zoek. 
Onze verhalen zitten op 4 mei ook ondergedoken. Jongeren schreven eigen monoloog over of gerelateerd aan oorlog. Ze zijn te vinden in de Stadsschouwburg Utrecht. Maar enkel voor hen die goed kunnen en willen zoeken. Wie weet zitten ze op het podium maar wellicht ook in een kleedkamer, in de toiletten of in een hoekje waar je het bestaan niet van kende. 
Durf verder te gaan dan de oppervlakte die je kent en ontdek onze ondergedoken verhalen.

Vrouwen in verzet

Posted by

Negen Utrechtse studenten verdiepen zich onder leiding van Frédérique Donker en Anna Huizing in de verhalen van verzetsvrouwen Truus en Trui van Lier. Truus was 22 jaar oud toen zij een Utrechtse NSB’er doodschoot. Haar nicht, Trui van Lier onderbrak haar studie om samen met Jet Berdenis van Berlekom de crèche Kindjeshaven op te richten waar zij 150 Joodse kinderen in veiligheid wisten te brengen. Truus en Trui van Lier waren beiden, net als de negen spelers, studenten in Utrecht. Hoe was het om student te zijn in tijden van oorlog? Hoe was het voor een vrouw om in verzet te gaan? Zouden zij het zelfde hebben gedurfd? Geïnspireerd door deze verhalen maken zij in het kader van Theater Na de Dam een theatrale audiotour door Utrecht.

Het enige wat je zelf mee moet nemen is een telefoon met internet, een koptelefoon en stevige wandelschoenen. De routekaart en audio audiofragmenten, vind je op onze website. Vrouwen in Verzet is gratis.

Meer info en aanmelden voor de tour kan via www.vrouweninverzet.nl

Oorlogsgedichten

Posted by

Op 4 mei staan we stil bij de slachtoffers van de oorlog van toen. Dat valt niet los te zien van de oorlog van nu. Laten we samen gedichten lezen, in ieders eigen talen. Gedichten die veel voor ons betekenen, die troost bieden, ons verbinden. Acteurs Marjolein Ley, Sjoerd Blom en Beppe Costa geven samen met maker/regisseur Ira Judkovskaja hun eigen lezing aan oorlogsgedichten uit Nederland, Duitsland, Italië en de Sovjet-Unie. Een aantal inwoners van Leeuwarden en Friesland schuiven erbij aan en lezen gedichten in hun moedertalen: Oekraïens, Russisch en Duits. Ze vertellen ook wat deze gedichten nu voor ze betekenen.

Daarnaast hebben we een speciale gast: Mohamedou Ould Slahi. Een gelovige, slimme jongen uit Mauritanië die – na een studie in Duitsland – begin jaren ’90 in Afghanistan vecht tegen de Russische bezetter met een groep die later tot Al Qaida gaat behoren. Hij wordt opgepakt en zit 15 jaar lang onschuldig vast op Guantánamo Bay. Zijn levensverhaal werd verfilmd (The Mauritanian) en op dit moment werkt hij samen met het Noord Nederlands Toneel aan de voorstelling Freedom, die ook tijdens kunstmanifestatie Arcadia (6 mei-14 augustus) te zien zal zijn.

Vrije inloop vanaf 20.30 uur. De bijeenkomst is ook online te volgen via de socials van LF2028/Arcadia.

Dordtse onderduikers krijgen een gezicht

Posted by

Onderwater Producties maakt de voorstelling Jules & Corine, over een onderbelicht hoofdstuk in de Dordtse geschiedenis; de Jodenvervolging. Twee Joodse onderduikers, Jules en Corine, krijgen een gezicht.

Aanleiding is het recent verschenen boek ‘We zijn vertrokken’ van de Dordtse historicus Kees Weltevrede. Kees is de vader van de theatermaakster Afke Weltevrede.

In deze intieme voorstelling wordt een brug geslagen tussen het heden en het verleden.

Speciaal voor 4 mei wordt een proeve van Jules & Corine getoond in de Dordtse schouwburg Kunstmin.

Onderwater Producties maakt al 6 jaar voorstellingen in het kader van de 4 mei herdenking en Theater na de Dam.

Mijn pop huilt ’s nachts

Posted by

“Mijn pop huilt ’s nachts” vertelt het waargebeurde verhaal van George en Ursula Levy. Twee Duits Joodse kinderen die vlak voor WOII naar Nederland worden gestuurd in de hoop dat ze hier veilig zijn. Als ook hier de oorlog uitbreekt, komen ze uiteindelijk in Kamp Vught terecht.
Daar worden beiden voor onmogelijke keuzes geplaatst, die hen de rest van hun leven niet meer loslaten.
Ursula koestert haar pop. Haar pop die haar troost en die, als ze haar best doet, ruikt naar thuis,

Op wonderbaarlijke wijze te ontkomen aan de kindertransporten van 1943 waarbij nagenoeg alle kinderen van het kamp worden afgevoerd en vermoord,
George en Ursula overleven de oorlog en vestigen zich in Amerika.

Van 1 t/m 5 mei ook te zien op het YouTubekanaal van Verhalenverteller Eric Borrias.

Rondleiding Domtoren in Oorlogstijd

Posted by

Het is dinsdagmiddag 14 mei 1940. Vier dagen na de Duitse inval. Die dag staan er twee leden van de studentenweerbaarheid op de Domtoren om de hemel af te turen naar mogelijk naderende Duitse vliegtuigen. Nemen zij er een waar, dan moet via een speciale telefoonlijn met het stadhuis worden gerapporteerd om wat voor type vliegtuig het gaat en wat zijn koers is. Zo begint het verhaal van de Domtoren tijdens de Tweede Wereldoorlog. Veel vliegtuigen zien de studenten niet op die zonnige 14e mei. Richting het westen is er rond 13.30 uur wel iets anders waar te nemen: donkere wolken stijgen op aan de horizon. Rotterdam is gebombardeerd. Diezelfde middag wordt onderstaand pamflet in grote aantallen door de Luftwaffe over Utrecht uitgestrooid…

De bezetter dreigt – na Rotterdam – ook Utrecht aan te vallen “onder inzet van alle militaire middelen”. Nederland capituleert nog diezelfde dag en Utrecht blijft het lot van Rotterdam bespaard. Maar ook hier begon een onzekere en donkere periode. De Domtoren heeft de oorlog ogenschijnlijk zonder al te veel schade doorstaan. Maar is dat zo? Hoe zag het leven op en rond de toren er uit in die oorlogsjaren? En wat betekende het symbool van de stad voor de Utrechters van toen?

Artis in oorlogstijd

Posted by

Maarten Frankenhuis is voormalig directeur van Artis en vertelt over de dierentuin in de oorlogstijd.

De dierentuin bleef open voor bezetter en bezoek. En bovenal als veilige vluchthaven voor de talloze bedreigde stadgenoten. Ondanks alle terreur, vervolging, honger en gebrek aan vrijwel alles hield Artis stand! Zelfs in de hongerwinter lukte het om het dierbestand redelijk op peil te houden.

De lezing (met historisch beeldmateriaal) geeft een concreet beeld van wat oorlog kan doen met ons ‘gewone’ leven.

Aan Tafel

Posted by

Jongeren uit Opmeer verdiepten zich onder leiding van theatermakers Lore Koelemeijer en Tim de Haan in de geschiedenis van Opmeer ten tijde van de Tweede Wereldoorlog. Zij spraken met ouderen over hoe het was jong te zijn in oorlogstijd. Deze gesprekken, vol herinneringen en verhalen, vormen samen met ander bronmateriaal de basis van de voorstelling Aan Tafel.

Aan de hand van deze verhalen hebben ze een creatieve vertaalslag gemaakt in de vorm van een brief, gedicht of monoloog. De gesprekken, indrukken en creatieve uitwerkingen zijn gefilmd, gemonteerd en kunnen worden bekeken via een interactief tafelkleed. Een inspirerend herdenkingsdoek, met foto’s en verhalen, die u thuis kunt uitspreiden over de tafel. Door de corona-crisis konden zij geen theatervoorstelling maken, daarom hebben ze gezocht naar de basis en de meest intieme vorm van het theater: De vertelling. Het decor is uw huiskamer, het podium de tafel, het spel in de vorm van een tafelkleed. Via originele foto’s en prikkelende vragen wordt u geleid naar QR-codes waaronder de filmpjes kunnen worden bekeken. De komende jaren zal dit worden aangevuld met meer nieuw digitaal materiaal. Zo blijft dit tafelkleed duurzaam en actueel.

Tijdens de dertiende editie van Theater Na de Dam zetten bijna 400 jongeren in 33 projecten door heel Nederland zich in om ook dit jaar 4 mei van extra betekenis te voorzien. Van Sittard tot Groningen en van Leiden tot Enschede klinken voor even de stemmen van toen in het nu.